INLEIDING

Als jongen van een jaar of tien leerde ik medio jaren 1970 Robert en Bertrand kennen. Een neefje had enkele exemplaren en verder leende ik ze van de bibliotheek. Van jongs af aan interesseer ik me voor geschiedenis, waardoor ik me destijds vreselijk ergerde aan deel 13, Geheim Document, waarin auto’s rondrijden tijdens de Frans-Duitse oorlog. "Wat een onzin!" Kwaad nam ik me voor nooit meer een album uit de reeks te lezen. Wijsheid komt echter met de jaren en toen we ondertussen de jaren 1990 schreven, ging ik toch overstag. Van de reeksen die Willy Vandersteen heeft bedacht, is Robert en Bertrand inmiddels zonder twijfel mijn torenhoge favoriet. Jarenlang snakte ik naar meer informatie over de reeks en aangezien die niet van anderen kwam, moest ik er zelf maar voor zorgen, besloot ik in februari 2018.

VERFILMINGEN
Danny De Laet vermeldde dat het verhaal van Robert en Bertrand diverse malen in Frankrijk en in Duitsland is verfilmd.(2)
In Vlaanderen kwam in 1965 een tv-film uit voor de toenmalige BRT, op scenario van Alice Toen (1924-) en geregisseerd door Anton Peters (1923-1989). Werner Kopers (1931-1996) en Nand Buyl (1923-2009) speelden het zwerversduo.(2-3-4-5) In 1982 waren er wederom concrete plannen om Robert en Bertrand te verfilmen onder regie van Cor Blancke. Het project werd stopgezet, omdat het aan fondsen ontbrak. Cameraman Jean De Meulder meldde dat er nog drie uur materiaal ligt in het Vlaams Filmmuseum van Leuven.(7)

Dit dossier is een aanvulling op eerdere artikelen over het Vlaamse zwerversduo van respectievelijk Jan Smet en Danny De Laet.(1-2) Beiden beschreven uitgebreid de achtergronden en de totstandkoming van deze reeks. Vandersteen werd niet alleen geïnspireerd door de roman van Raf Verhulst (1866-1941), maar ontleende er ook diverse personages aan: speurder Nummer 17, het hoofd van het parket Mangin en cipier Strambach.

Smets artikel beperke zich tot de op dat moment verschenen twaalf eerste delen, De Laet hield het bij de eerste vijfenzestig delen. Ik doe daar één deel bij om zo te komen tot een overzicht van de zesenzestig albums waarbij Vandersteen zelf een rol speelde als scenarist en tekenaar/schetser. De totstandkoming van Robert en Bertrand werd uitgebreid beschreven door Smet en vooral De Laet. Ook in de integrale reeks, die op 23 juni bij Standaard Uitgeverij start, doet Ronald Grossey de ontstaansgeschiedenis uit de doeken. Daarom concentreer ik me op de stripreeks zelf, de personages, thema’s, historische context, gegoochel met historische gebeurtenissen, feiten, verzinsels, uitvindingen, enzovoort. De meeste informatie die ik heb gebruikt, is afkomstig van internet, uit enkele boeken die ik geleend heb van bibliotheken en verder uit boeken en tijdschriften in mijn eigen boekenkast.

Speciale dank zou ik tot slot nog willen uitspreken aan de Pionier Automobielen Club (PAC) en zijn archivaris Henk Oost.(6) Tevens wil ik iedereen bedanken op wie ik verder een beroep heb gedaan.

Leo Kupers, februari 2021

 

NOTEN

  1. Robert en Bertrand (Jan Smet, CISO Stripgids nummer 6, 1975, pagina 18-23)
  2. De terugkeer van Robert en Bertrand (Danny De Laet, Brabant Strip Magazine nummer 192, 2012, pagina 66-77 & pagina 72-73)
  3. Overzicht Franse verfilmingen: https://www.imdb.com/find?q=robert%20macaire&s=tt&ref_=fn_al_tt_mr
  4. Overzicht Duitse verfilmingen:  https://www.imdb.com/find?q=robert+und+bertram&ref_=nv_sr_sm
  5. https://www.imdb.com/title/tt0300419/?ref%20_=fn_al_tt_1
  6. https://www.pionierautomobielenclub.nl/
  7. https://www.youtube.com/watch?v=sYVhjjE8IfQ
 
  Leo Kupers © Stripspeciaalzaak.be, 2021